Từ
việc trồng chơi

Tuy nằm cách thị trấn Đập Đá gần hai cây số về phía đông,
một thị trấn có nhiều tiểu thủ công nghiệp khá mạnh, nhưng
làng Háo Đức (Nhơn An, An Nhơn, Bình Định) vẫn không sao
bứt phá lên được. Quanh năm sau lũy tre làng với độc canh
cây lúa, ngoài ra không có nghề phụ nào đáng kể. Sau những
vụ mùa, thanh niên nam nữ trong làng đều phải đi làm thuê
ở các tỉnh khác để kiếm thêm thu nhập cho gia đình. Từ khi
thấy cụ Đặng Xuân Lang, một cán bộ về hưu trồng một số ít
chậu mai để làm cảnh chơi trong vườn nhà, cứ mỗi dịp Tết
đến, ngoài việc biếu xén cho bè bạn, người thân, cụ còn có
được một món tiền nho nhỏ trong việc bán cho những khách
thích loại hoa này, người trong làng bắt đầu trồng theo
nhưng ai cũng cho rằng trồng để chơi là chủ yếu, chứ không
thể làm kinh tế được (lúc đó phong trào cây cảnh chưa mạnh
như bây giờ). Nhờ cụ Lang bày vẽ, chỉ bảo cho các kinh
nghiệm nuôi trồng, tạo dáng thế và nhất là chọn giống nên
số mai đẹp ra trông thấy, những khách vãng lai qua làng
đều trầm trồ khen ngợi, thi thoảng một vài hộ đã thu được
chút đỉnh.

…
Đến việc làm giàu
Nắm bắt
được thị hiếu của mọi người cũng như nhận định được tình
hình của xã hội, hai người con cụ Lang là anh Đặng Xuân Sự
và Đặng Xuân Ngữ mạnh dạn vào cuộc, nhưng cũng dè chừng
mỗi người chừng năm ba trăm chậu. Chính việc làm mạnh dạn
của hai anh Sự và Ngữ đã kéo theo những hộ trong làng và
trở thành một phong trào tương đối. Có lẽ nhờ khí hậu, đất
đai cùng với sự cần cù chăm sóc nên cây mai phát triển khá
mạnh, cho những chùm hoa vàng rực trên những chậu có dáng,
thế, cành, đế đúng tiêu chuẩn nghệ thuật. Dân chơi cây
cảnh các nơi bắt đầu để ý tới và làng đã bắt đầu có thu
nhập, tuy chẳng là bao nhưng đó cũng là tiền đề thúc giục
cho người ta bước tiếp đi. Hầu hết các mảnh sân, vườn
trước đây là những luống rau, hàng cà... đã dần dần nhường
chỗ cho những chậu mai không ngừng nối tiếp và lấn cả vào
những nơi sinh hoạt của gia đình. Bây giờ cả làng toàn một
màu xanh ngát của mai sóng đôi cùng màu xanh của lúa ngoài
đồng nên ai cũng khấp khởi mong chờ điều kỳ diệu sẽ đến
với họ và thật vậy điều kỳ diệu đó đã thực sự đến trong
mùa xuân Nhâm Ngọ (2002) khi cả làng tổng thu được 1 tỷ 20
triệu đồng trong việc bán mai, đã làm xôn xao một vùng,
đến nỗi Đài PTTH tỉnh, Đài VTV3 cũng về làm chương trình.
Một tỷ
hai chục triệu đồng, một số tiền quá lớn đối với những
người dân làm ruộng độc canh cây lúa thực sự làm nức lòng
mọi người, nhà cửa được sửa sang lại, tivi, xe máy đã vui
vẻ vào từng nhà như trong giấc mộng. Thấy hiệu quả của cây
mai đem lại, nhiều hộ đã thuê những mảnh ruộng trồng lúa
kém năng suất để trồng mai, số hộ tham gia mỗi ngày một
đông, hiện nay 252/400 hộ tham gia, trung bình mỗi hộ có
từ 500-3.000 chậu, các hộ còn lại không tham gia được vì
thiếu đất đai và nhân lực. Nhiều làng, xã lân cận cũng làm
theo tạo nên một không khí vui tươi, phấn khởi. Năm nay
thời tiết hết sức thất thường nên một số lượng khá nhiều
đã nở hoa đầu tháng chạp khiến cho mọi người đều lo lắng
cho việc "mất mùa". Tuy nhiên cái lo mới bắt đầu thì các
vị "khách" thân quen của những năm trước xuất hiện với
thái độ hết sức cởi mở. Chẳng hiểu vì nhu cầu thị trường
thế nào mà các vị "khách" này dễ dãi hơn mọi năm về nghệ
thuật, kiểu, dáng và tiền bạc kể cả các chậu đã nở hoa. Hễ
cứ thấy "được con mắt" là gật đầu ngay. Có điều lạ là số
lượng mai năm nay không những xuất ra các tỉnh phía Bắc
hay Tây Nguyên mà còn xuất vào tận Nam bộ như Vĩnh Long,
Tiền Giang, Cần Thơ... Chính vì lẽ đó mà số lượng mai xuất
ra cứ tăng lên từng ngày và giá cũng tăng theo đến chóng
mặt, gây xôn xao về số lượng và giá. Nhiều hộ đã phải "buộc
lòng" bán hết số chậu trong vườn mà còn phải cầu cứu ở các
làng xung quanh như thị trấn Đập Đá, thị trấn Bình Định...,
ông Mười Thanh, Phạm Văn Hảo cho biết, trong làng hộ bán
nhiều nhất là hộ ông Đặng Xuân Ngữ hơn 1.100 chậu thu được
hơn 250 triệu đồng, kế đến là hộ ông Lê Văn Phúc hơn 1.000
chậu thu hơn 220 triệu đồng... hộ thấp nhất cũng được vài
ba chục triệu. Một dòng mai chảy từ đầu tháng chạp đến
ngày 29 lên tới con số 1,5 vạn chậu với tổng số tiền thu
được ngót nghét 3 tỷ đồng. Thật là một vụ "được mùa" chưa
từng có trong lịch sử trồng cây cảnh ở Bình Định, khiến
cho các nhà chuyên môn trong và ngoài tỉnh đều ngạc nhiên,
giật mình.
Năm nay
nhân dân làng Háo Đức có một cái Tết vui vẻ, giàu có bù
đắp lại những tháng ngày lao động vất vả, cực nhọc, bù đắp
lại những mất mát, thiệt hại do dịch cúm gia cầm đã xảy ra.
Và đây là một mô hình làm giàu cần được nhân rộng.
Tuy nhiên
chỉ có cây mai làng Háo Đức mới làm nên "lịch sử" như thế,
còn các nơi khác tuy rằng "lão làng" vẫn bình thường mặc
dù có chênh lệch chút ít. Có lẽ là do cái "thương hiệu mai
Háo Đức" làm nên lịch sử trong cả nước mà nhân dân ở đây
đã cố gắng tạo nên cho chính mình trong những năm qua: Uy
tín - Chất lượng!
Tổng Hợp từ : Võ Hổ Thái Cường - Con Của Làng Quê Háo Đức